تحلیل راهکار نوین بانک سامان در صنعت موبایل

به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک ،در سال‌های اخیر، بانک‌های پیشرو در تلاش‌اند تا از مدل‌های سنتی «وام‌دهی به بنگاه‌های منفرد» فاصله گرفته و به سمت مدل‌های «تأمین مالی مبتنی بر جریان معاملات» حرکت کنند. در این راستا، بانک سامان با طراحی و عملیاتی‌سازی راهکار تأمین مالی زنجیره‌ای با مشارکت گروه توسعه همراه‌تل، گام عملیاتی مهمی در جهت بازتعریف ساختار تأمین مالی در یکی از پویاترین صنایع کشور، یعنی صنعت موبایل، برداشته است.

در مدل‌های متداول تأمین مالی، هر یک از فعالان زنجیره (از واردکننده گرفته تا خرده‌فروش) به صورت مستقل و جداگانه برای تأمین سرمایه در گردش به شبکه بانکی مراجعه می‌کنند. محمدرضا اقتصادیان، مدیر بازاریابی و توسعه محصول بانک سامان، با اشاره به این چالش، معتقد است این رویکرد انفرادی منجر به دو مشکل اساسی می‌شود:

– افزایش پیچیدگی فرایندها: هر فعال زنجیره باید فرآیندهای بانکی، وثیقه‌گذاری و ارزیابی اعتبار را به صورت مجزا طی کند.

– عدم تطابق زمانی (Mismatch): ناهماهنگی میان زمان واقعی نیاز بنگاه به نقدینگی و زمان دریافت منابع از بانک، فشار شدیدی بر سرمایه در گردش ایجاد می‌کند.

در صنعت موبایل که چرخه عمر کالا بسیار کوتاه و سرعت گردش سرمایه بسیار بالا است، این ناهماهنگی می‌تواند منجر به بحران‌های نقدینگی در حلقه‌های میانی و انتهایی زنجیره شود.

راهکار جدید بانک سامان، بر پایه مفهوم «تأمین مالی زنجیره‌ای» (Supply Chain Finance) بنا شده است. در این مدل، بانک دیگر تنها یک وام‌دهنده نیست، بلکه به عنوان یک «شریک مالی زنجیره»* عمل می‌کند.

ساختار این همکاری به این صورت است که بانک سامان ظرفیت مالی و مدیریت جریان نقدینگی را فراهم می‌آورد و گروه توسعه همراه‌تل با بهره‌گیری از زیرساخت‌های عملیاتی و دسترسی به شبکه گسترده فعالان صنعت موبایل، نقش رابط و تسهیل‌گر تجاری را ایفا می‌کند. این یعنی: مبنای طراحی، جریان واقعی معاملات است: برخلاف مدل‌های سنتی که بر اساس ترازنامه بنگاه تصمیم می‌گیرند، این مدل بر اساس «ارتباطات مالی میان حلقه‌ها» و «جریان واقعی کالا و پول» طراحی شده است.

– یکپارچگی زنجیره: از تأمین‌کنندگان و واردکنندگان گرفته تا شرکت‌های پخش، توزیع‌کنندگان و فروشگاه‌های نهایی، همگی در یک چارچوب مالی هماهنگ قرار می‌گیرند.

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های این راهکار، تمرکز بر «مدیریت هماهنگ جریان نقدینگی» است. در صنعت موبایل، یک فاصله زمانی (Time Gap) حیاتی میان مراحل تأمین کالا، توزیع، فروش و در نهایت وصول وجه وجود دارد. این فاصله زمانی، همان نقطه‌ای است که فشار سرمایه در گردش را به حداکثر می‌رساند.

1. نقدینگی در زمان دقیق و در جای درست (در طول زنجیره) قرار گیرد.

2. استفاده از منابع مالی به جای انباشتگی، به سمت «گردش کارآمد» هدایت شود.

3. ریسک نقدینگی در حلقه‌های مختلف (به ویژه توزیع‌کنندگان کوچک) کاهش یابد.

صنعت موبایل به دلیل شبکه گسترده، نیاز بالا به سرمایه در گردش و سرعت بالای معاملات، بستری ایده‌آل برای اثبات کارایی این مدل بوده است. با این حال، هدف نهایی بانک سامان، محدود کردن این الگو به یک صنعت خاص نیست.

این راهکار می‌تواند به عنوان یک «الگوی توسعه‌پذیر» برای سایر صنایع با زنجیره تأمین گسترده (مانند صنایع خودرو، الکترونیک و کالاهای مصرفی) عمل کند. هدف نهایی، انتقال از تأمین مالی «بنگاه‌محور» به سمت تأمین مالی «فرآیند‌محور» است؛ رویکردی که نه تنها کارایی بانک را در استفاده از منابع افزایش می‌دهد، بلکه با هدفمند کردن تسهیلات، به سلامت اقتصادی کل زنجیره کمک می‌کند.